Pokémon Go

Pokémon, 21 jaar geleden bedacht in Japan. Destijds via tv, spellen op de spelcomputer en een kaartspel. Zelf had ik de indruk dat Pokémon een beetje was uitgedoofd en toen was daar opeens Pokémon Go.

27541296473_1f91ef4461_z

Bron: Flickr – Eduardo Woo – CC BY-SA2.0

Hype

En het is een regelrechte hype. Nog voordat de app officieel in Nederland uitkwam, zag ik veel mensen met hun telefoon zoeken naar Pokémon. In de Efteling vindt in augustus zelfs een speciaal Pokémon Go evenement plaats. Toch bleek diezelfde Efteling een jaar geleden niet geïnteresseerd te zijn in een spel waarbij ook gebruik werd gemaakt van augmented reality waarbij sprookjesfiguren konden worden gezocht.

Privacy

In verband met de instellingen van de app, ontstond er zelfs commotie over de privacy. In de iOS versie gaf je complete toegang onder je Google account. Hier werd snel op gereageerd door de app en middels een update werd deze toegang behoorlijk ingeperkt.

Hiermee zijn niet automatisch alle privacy issues opgelost. Een Duits verbond van consumentenorganisaties heeft vraagtekens gezet bij diverse bepalingen uit de voorwaarden van de app. Persoonsgegevens worden bijvoorbeeld doorgegeven aan derde partijen wat niet zou zijn toegestaan.

In de Verenigde Staten heeft de non-profit organisatie Common Sense Media die “the safe use of media and technology by young people” als speerpunt hebben haar bezorgdheid uitgesproken over de app. Of er inderdaad wordt voldaan aan het strenge vereiste om toestemming te vragen aan ouders van kinderen (zoals onder meer ook de Europese Verordening voorschrijft) is zeer de vraag.

Er wordt door sommigen betoogd dat het spel zelfs is ontwikkeld ten behoeve van spionage en door criminelen of terroristen misbruikt zou kunnen worden.

In het nieuws

De app brengt heel wat teweeg, ook op juridisch gebied:

  • Zo was het Israëlische leger bezorgd over datalekken en verbood het spelen van Pokémon Go
  • Ziekenhuizen in de Verenigde Staten verbieden het vanuit “patient safety” en “privacy reasons”
  • Twee Amerikaanse spelers werden zelfs opgepakt vanwege het feit dat ze ’s nachts over het hek van een dierentuin klommen om Pokémon te vangen
  • In Bosnië worden spelers zelfs gewaarschuwd voor een mijnenveld

En ook in Nederland waren er de nodige bijzonderheden:

  • Het politiebureau in Amsterdam waarschuwde voor het spel
  • Gebruikers moesten van het spoor worden gehaald en treinen moesten langzamer rijden
  • Ontslag vanwege het spelen van Pokémon Go

Tenslotte

De app is erg slim bedacht van de makers Niantic Labs. De app is gratis en dat betekent dat je betaalt met je privacy. Wel goed om daar in ieder geval even bij stil te staan en daar zo goed mogelijk mee om te gaan. Veel plezier met het spel!

Advertenties

Gratis apps??

Eindelijk tijd gevonden om de uitzending van Rekenkamer van 20 september 2012 over apps terug te kijken.

De uitzending ging over gratis apps? Het kost geld om een app te onwikkelen dus hoe kan deze dan “gratis” ter beschikking worden gesteld? Met andere woorden, hoe kan worden verdiend aan gratis apps?

Verdienmogelijkheden

In de uitzending van de Rekenkamer werden een 5 manieren vermeld waarop je aan apps kunt verdienen.

  1. Advertenties in je app stoppen. Elke keer als een gebruiker op zo’n advertentie klikt ontvang je als maker geld. Dat bedrag kan oplopen als je een echt populaire app hebt bedacht.
  2. Freemium, dat wil zeggen dat je geldt vraagt voor extra’s. In spelletjes wordt hier vaak gebruik van gemaakt. Als je bijvoorbeeld extra galaxy chips wil hebben op het populaire spel Galaxy Life dien je hiervoor te betalen.
  3. Gemaakt in opdracht van een merk om goodwill te kweken of anderszins. Het merk betaalt dan voor het ontwikkelen van de app.
  4. Persoonlijke gegevens verzamelen en doorverkopen aan geïnteresseerde partijen. In de voorwaarden bij de desbetreffende app staat dit vermeld. De meeste gebruikers lezen de voorwaarden niet volledig door maar accepteren deze zonder ze te lezen. Is het doorverkopen van gegevens zomaar toegestaan? Wanneer je de gebruikers vooraf deugdelijk informeert of vooraf toestemming vraagt in de meeste gevallen wel.
  5. Gratis een app aanbieden aan gebruikers en aan de markt vragen om hiervoor te betalen. Ik heb geen idee of er bijvoorbeeld al een app bestaat waarmee je als gebruiker de dichtstbijzijnde, meest gespecialiseerde of goedkoopste advocaat kunt zoeken. Je kunt als ontwikkelaar vervolgens aan advocatenkantoren vragen hiervoor te betalen.

De Rekenkamer echt gratis app

In het programma wordt een echt gratis app ontwikkeld door de Rekenkamer zelf. Deze app is echt gratis volgens de makers. Meteen maar even uitproberen dus. Wat voor machtigingen vraagt de Rekenkamer Gratis App op Google Play?

Uw locatie / Nauwkeurige (GPS) locatie
Deze gebruikt de GPS-technologie van je telefoon om je precieze locatie te bepalen. Dat is logisch omdat de app de gratis activiteiten/evenementen in een bepaald gebied laat zien. Dit is uiteraard potentieel een gevaar voor je privacy. Wel kun je dit vrij eenvoudig ondervangen door de GPS locatiediensten van je mobiel uit te zetten. Het spreek voor zich dat het dan moeilijker is om optimaal gebruik te maken van de app.

Netwerkcommunicatie / Volledige internettoegang
Hiermee wordt volledige toegang tot het internet verleend. Bij deze app is dat wel logisch maar bij heel veel spelletjes volledig overbodig terwijl hier juist wel toestemming voor dient te worden gegeven.

Opslagruimte / Inhoud van USB-opslag aanpassen/verwijderen
Een potentieel privacyrisico maar in veel gevallen ook noodzakelijk voor de app om te kunnen functioneren.

In het geval van de app van de Rekenkamer kan ik me dus heel goed voorstellen dat deze machtigingen noodzakelijk zijn. De machtiging “contactgegevens lezen” ontbreekt en alhoewel deze in veel social media apps onontbeerlijk is, zet je in combinatie met bovenstaande machtigingen de “deur” van je telefoon volledig open.

Blijven we dus apps gebruiken?

Ik heb niet de illusie dat gebruikers minder apps installeren vanwege deze privacy issues. Wel vind ik het een hele klus om exact te achterhalen waar je als gebruiker mee akkoord gaat en waar je nu precies je toestemming voor geeft. Op dat gebied is naar mijn idee de komende jaren nog veel te doen.

Wie kan geld verdienen aan een app?

Stel je bent software ontwikkelaar en hebt een app ontwikkeld waarmee veel geld kan worden verdiend. Wanneer je een dergelijke app in opdracht van een ander hebt ontwikkeld komt de vraag om de hoek kijken aan welke partij de exclusieve rechten op dat specifieke stuk software toekomen. Is het de programmeur of toch de opdrachtgever? En over welke rechten hebben we het eigenlijk?

Auteursrecht

Het auteursrecht komt toe aan een werk dat een eigen oorspronkelijk karakter bezit en daarnaast het stempel van de maker draagt. Het begrip “werk” wordt steeds ruimer geïnterpreteerd. Software en het voorbereidend materiaal wordt specifiek genoemd als werk waarop auteursrecht rust. Op het moment dat de software wordt ontwikkeld waarbij wordt voldaan aan het oorspronkelijkheidsvereiste ontstaat door creatie het auteursrecht bij de maker van de software.

Maker
In de meeste gevallen zal de ontwikkelaar/programmeur de maker en dus rechthebbende zijn. Echter wanneer de ontwikkelaar in dienst is van een werkgever komt het auteursrecht in de meeste gevallen toe aan werkgever (artikel 7 Auteurswet). Indien software echter naar het ontwerp van een derde en onder diens leiding en toezicht tot stand wordt gebracht dan rusten de rechten bij die partij. Dit is geregeld in artikel 6 van de Auteurswet.

Rechtbank Almelo heeft op 24 maart 2011 in Kort Geding een uitspraak gedaan op dit gebied. Er werd betoogd dat door een partij in opdracht en voor rekening van een leverancier/opdrachtgever verder ontwikkelde computerapplicaties tot stand gebracht naar het ontwerp van die opdrachtgever en onder haar leiding en toezicht. Op basis hiervan beweert leverancier/opdrachtgever dat zij als de maker van die applicaties moet worden aangemerkt. Helaas kon in kort geding niet worden vastgesteld welke partij auteursrechthebbende was op computerapplicaties en dus zal eventueel een vervolgprocedure moeten worden afgewacht.

Om mogelijke onduidelijkheid op dit gebied uit te sluiten zou je als leverancier/opdrachtgever kunnen bedingen dat je sowieso de rechten op de software overgedragen krijgt.

Octrooirecht
Algemeen wordt aangenomen dat het in Europa vrijwel onmogelijk is software te octrooieren. Echter als de functionaliteit van de software nieuw en inventief is dan zijn er zeker mogelijkheden tot octrooieren. De software dient dan wel een bepaald probleem op te lossen en deze oplossing moet niet voor de hand liggen voor het probleem. Zie hiervoor ook dit artikel dat onder meer is gepubliceerd in de Automatiseringsgids.

Met een octrooi verkrijgt de octrooiaanvrager het uitsluitend, exclusieve recht op het uitbaten van de uitvinding zoals vastgelegd in de octrooiaanvrage gedurende een beperkte tijd (in de meeste landen maximaal twintig jaar, te rekenen van de indieningdatum van de octrooiaanvrage).

Octrooihouder
In beginsel wordt de aanvrager van een octrooi als de uitvinder beschouwd (artikel 8 Rijksoctrooiwet 1995). In artikel 12 ROW 1995 worden specifieke situaties vermeld voor de situatie dat iemand in dienstverband, in het kader van een opleiding of tijdens onderzoek aan een universiteit, hogeschool of andere onderzoeksinstelling een uitvinding doet. De aanspraak op octrooi komt toe aan de werkgever wanneer de aard van de dienstbetrekking meebrengt dat werknemer uitvindingen doet van dezelfde soort als die waarop de octrooiaanvrage betrekking heeft. De aanspraak op octrooi komt in alle gevallen toe aan de onderzoeksinstelling of aan degene voor wie de werkzaamheden worden verricht in het kader van een opleiding.

Van de regels van artikel 12 kan bij overeenkomst worden afgeweken. Vaak worden regels opgenomen in het arbeidscontract of in een afzonderlijk contract.

Tenslotte
Het is altijd aan te raden heldere, duidelijke afspraken te maken over de intellectuele eigendomsrechten op software die ten behoeve van een opdrachtgever door een ontwikkelaar wordt geprogrammeerd. Vaak zie je dat bij aanvang van de opdracht iets dergelijks niet wordt geregeld en pas wanneer bijvoorbeeld een app geld op gaat leveren wordt dit een issue.