Streaming juridisch nieuw(s)?

meerkatDe techniek blijft zich maar ontwikkelen en de mogelijkheden lijken eindeloos te zijn. Maar wat je kunt doen is zeker niet altijd toegestaan. Het live streamen van materiaal via Meerkat en Periscope is een goed voorbeeld daarvan. De betaalzender HBO blijkt boos op Periscope vanwege het streamen van de nieuwste aflevering van Games of Thrones.

Gebruikersvoorwaarden
Streamen van materiaal waarvan je zelf rechthebbende bent en dat ook rechtsgeldig is gefilmd (zie hieronder) vormt uiteraard geen probleem. In de gebruiksvoorwaarden van de streamingsdiensten staat duidelijk vermeld dat je zelf volledig verantwoordelijk bent voor de content die je plaatst/streamt. In artikel 4 van de voorwaarden van Meerkat wordt dit als volgt omschreven:

All Content, whether publicly posted or privately transmitted, is the sole responsibility of the person who originated such Content. We may, but are not required to monitor or control the Content posted via the Services and we cannot take responsibility for such Content. Any use or reliance on any Content or materials posted via the Services or obtained by you through the Services is at your own risk.

Materiaal legaal
De vraag of het materiaal dat wordt gestreamd legaal is hangt af van de vraag of het materiaal rechtmatig is verkregen. Mochten er opnames worden gemaakt op de desbetreffende plek? Bij concerten of in de rechtszaal gelden bijvoorbeeld huisregels waaruit blijkt dat het niet is toegestaan opnames te maken. Ditzelfde zal ook snel gelden voor een congres waarvoor deelnemers een toegangskaart dienen te betalen. Ook is het niet toegestaan stiekem opnames te maken van personen in besloten ruimtes.

Publicatie toegestaan?
Wanneer het gaat om opnames die rechtmatig zijn gemaakt dan kan het op grond van een privacybelang toch nog steeds verboden zijn om het materiaal te publiceren. Voornamelijk wanneer een persoon die is gefilmd een redelijk belang heeft zich te verzetten tegen een publicatie. Dit is mogelijk op basis van het portretrecht.

Daarnaast kan het verboden zijn om opnames te publiceren vanwege het feit dat daarmee het auteursrecht van de rechthebbende wordt geschonden.

Streamen is geen downloaden en dus legaal?
Na de invoering van het downloadverbod werd vanuit meerdere bronnen beweerd dat streamen niet hetzelfde zou zijn als downloaden en dus was toegestaan. Ook in het geval de “bron” illegaal zou zijn. Deze redenering klopt niet en dat is ook door een uitspraak van de Reclame Code Commissie van 31 juli 2014 benadrukt.

Wie moet je aanspreken?
Het zal duidelijk zijn dat degene die materiaal streamt in principe verantwoordelijk is. Toch lijkt het ondoenlijk om deze personen aan te pakken. Dat is dan ook de reden dat betaalzender HBO boos is op de aanbieder van de streaming app en pleit voor een technisch soort oplossing van het probleem (tools voor ontwikkelaars om schending van auteursrecht tegen te gaan). Een bijkomend probleem daarbij is echter wel dat het materiaal maar tijdelijk beschikbaar is.

Voorlopig zal live-streaming naar verwachting alleen nog maar groter worden. Ik verwacht dat a.s. zaterdagavond de kampioenswedstrijd van PSV op grote schaal beschikbaar zal zijn via streams. Is deze ontwikkeling nog (juridisch) te stoppen?