Jaaroverzicht 2013 deel 1

Evenals voorgaand jaar wederom een door mij opgesteld overzicht van de spraakmakende zaken op social media met een juridisch tintje van afgelopen jaar. Ten opzichte van vorig jaar lijkt er zeker een stijgende lijn in te zitten vandaar dat ik een splitsing maak en jullie in twee delen op de hoogte stel. Hieronder het eerste deel met een top 8 van gebundelde zaken.

8. Verbod social media
In januari 2013 kwam in het nieuws dat de rechter in december 2012 een man een social media verbod had gegeven van een jaar wegens belediging van zijn vrouw op Hyves en Facebook. De uitspraak kwam begin 2013 in het nieuws toen de termijn om in beroep te gaan was verlopen en de uitspraak daarmee definitief was geworden. In de zaak was geprobeerd aan te voeren dat social media profielen privé zijn en dus niet openbaar toegankelijk maar daar ging de rechter, naar mijn idee zeer terecht, niet in mee.

7. Onrechtmatige uitlatingen via social media
Uitspraak van het Hof Den Bosch van 8 januari 2013. De rechter oordeelt dat de uitingen die zijn gedaan over Total Telecom op websites, blogs en twitter onrechtmatig zijn (leveren imagoschade op voor de betrokkene). Uitingen dienen te worden verwijderd en er moet een rectificatie worden geplaatst.

6. Twitterspreekuur
Artsen, verpleegkundigen en ziekenhuizen blijven aansprakelijk voor de adviezen die zij geven tijdens twitterspreekuren. Dat maakte de V&VN, de beroepsvereniging van zorgprofessionals expliciet bekend in april.

Ook werd bekend dat artsen ook Whatsapp gebruiken voor medische foto’s van patiënten maar dat is zeker niet altijd veilig. Het is de vraag of richtlijnen in dit verband noodzakelijk zijn.

5. Reclame op social media
In maart 2013 schreef ik al een blog over de regelgeving in de UK en de US waarin het voor de lezer direct duidelijk dient te zijn indien bijvoorbeeld tweets gesponsorde berichten of een advertentie bevatten.

Inmiddels zijn er per 1 januari 2014 nieuwe regels van kracht. Reclame op social media dient vanaf dat moment herkenbaar te zijn voor gebruikers. Ik denk dat dit een goede zaak is. Ben wel benieuwd hoe de handhaving gaat.

4. Verbod op fotografie in Zweden
Vanaf 1 juli 2013 is in Zweden een wet in werking getreden waarmee fotografie zonder toestemming is verboden. Op deze manier wil Zweden voorkomen dat het privéleven van burgers zomaar met iedereen wordt gedeeld via bijvoorbeeld social media zoals Facebook en Youtube. Ook het fotograferen en publiceren van pesterijen op straat wordt verboden.
Er werd heel verschillend geoordeeld over deze wetgeving. Persoonlijk ben ik wel een voorstander omdat ik van mening ben dat juist de little brothers de grootste inbreuk op de privacy vormen.

3. Opmerkelijke zaken door “onhandigheid”?
PSV’er Maher retweette een post van een fan die ronduit beledigend was in mijn ogen voor zijn collega Toivoinen. Het feit dat juist een 20-jarige met een voorbeeldfunctie voor kinderen zo ondoordacht handelt en niet nadenkt over de impact van acties op social media verbaast mij.

Ook was er een 18-jarige Amerikaan die spontaan op Facebook aangaf dat hij dronken rondreed….

En wat te denken van de hondendrol die een baasje van een hond uit België op Facebook plaatste?

Ook was daar Trijntje Oosterhuis die een mooie Facebook actie had bedacht maar niet had nagedacht over de mogelijke consequenties. Veel mensen vonden dat Trijntje gewoon moest betalen.

2. Nepaccount / Identiteitsfraude strafbaar
Er ligt momenteel een wetsvoorstel bij de Eerste Kamer waarin online identiteitsfraude strafbaar wordt gesteld. Minister Opstelten is van mening dat misbruik identiteit met nepaccount onacceptabel is.

Begin 2013 was in het nieuws dat op naam van een VU studente een nepaccount was aangemaakt met negatieve gevolgen voor de studente in kwestie. Met name ook vanwege het feit dat een van de tweets door het account van het blad van de VU (Ad Valvas) werd geretweet.

1. Moet je alles kunnen zeggen op social media?
Het jaar 2013 was natuurlijk ook het jaar dat Willem Alexander onze koning werd. Daar hoorde een Koningslied bij. Dit vormde de aanleiding voor een discussie omtrent de grenzen van de vrijheid van meningsuiting op social media.

Wanneer is er sprake van een belediging of een bedreiging? Ik zelf schrok van de aantallen dreigtweets die dagelijks bij de politie worden gemeld/onderzocht. Gebruikers voelen zich vaak blijkbaar toch “anoniem” en durven van alles te posten. Naar mijn idee is deze discussie dus zeker nog niet afgesloten.2013-12-31 18_23_09-Nieuwjaarswens - YouTube

Tot zover voor nu. In deel 2 kom ik terug op ontslag vanwege uitingen op social media want die voorbeelden waren er in 2013 ook voldoende.

Voor dit moment wens ik jullie allemaal een fijne jaarwisseling en een sprankelend nieuw jaar vol vertrouwen en liefde!

Online identiteit, wie is te vertrouwen?

Afgelopen vrijdag was ik aanwezig bij het Change in Business event. Het thema hiervan was vertrouwen. De dag werd geopend door prof Camiel van Hulst en hij gaf aan dat informatie in de toekomst gedeeld gaat worden met een snelheid die ongekend is. Hierdoor is niets meer wat het lijkt en stijgt het wantrouwen. Na een spetterende opbouw in de presentatie bleek dit zeker te gelden voor de naam en identiteit van de spreker. Dit bleek geen professor te zijn maar een goede zanger en performer die ons (bijna) allemaal om de tuin had weten te leiden. Geweldig! Zie voor een toelichting ook deze site onder 2.

Online identiteit
Hierdoor werd ik zelf wederom aan het denken gezet over online identiteit en privacy. In november tijdens de week van de mediawijsheid werd ik gevraagd een filmpje te maken over online privacy. blog online identiteitDaarbij was het verzoek antwoord te geven op de volgende vragen:
1. wat is online privacy in jouw ogen,
2. wat vind je belangrijk als het gaat om online privacy en
3. hoe zie je de toekomst van online privacy?
Hiernaast het resultaat hiervan. Het gemonteerde filmpje is op vimeo te bezichtigen.

Identiteitsdiefstal
Hoe de toekomst er precies uit gaat zien is afwachten maar dat er aandacht nodig is staat niet ter discussie. Naar aanleiding van een ander filmpje gaat de Kinderombudsman een onderzoek instellen naar privacyschending op sociale netwerken.
Tijdens het Change in Business event werd ook een video getoond over een “waarzegger” die met een beetje hulp van social media erg veel van je weet….zeker de moeite waard om te bekijken. In bijna alle gevallen gaat het om informatie die je zelf deelt.

Sinterklaasliedjes

sinterklaasGisteren mocht ik een gastles verzorgen op SintLucas aan studenten Mediavormgeven over auteursrecht.

Een van de studenten stelde de vraag of scholen voor het draaien van Sinterklaasliedjes in de klas een vergoeding moesten betalen aan Buma-Stemra. Op 21 november 2013 kwam namelijk in het nieuws dat een school in Leeuwarden was bezocht door een inspecteur van Buma-Stemra om onder andere die reden.

Onderwijsexceptie
Ik had de studenten net verteld over de beperkingen van het auteursrecht en dan met name de zogenaamde “onderwijsexceptie”. Volgens Buma-Stemra bleek het zeker niet te gaan om het draaien van Sinterklaasliedjes in de klas. Wanneer dit gebeurt tijdens de lessen dan mag dit en is hiervoor geen licentie vereist.

Uitvoeringen
Voor andere uitvoeringen buiten lestijd, dus bijvoorbeeld musicals, optredens van schoolbands etc. waarbij muziek wordt gebruikt geldt de onderwijsexceptie echter niet. Hiervoor zou de school aldus een licentie dienen af te sluiten met Buma-Stemra. Het zou gaan om een jaarbedrag tussen 79 en 119 EUR.

Sinterklaas
Gelukkig voor alle kinderen op de basisscholen kan Sinterklaas gewoon gevierd worden in de klas met de Sinterklaasliedjes die iedereen kent.